قبه الصخره
قبه الصخره (به عربی: قبة الصخرة المشرفة) یکی از مهمترین آثار معماری اسلامی بعد از مسجدالاقصی در بیتالمقدس است. این مسجد تقدس خاصی نزد مسلمانان دارد. همچنین یکی از قدیمیترین نمونههای هنر معماری ارزشمند تمدن اسلامی است.مقصود از صخره در اینجا، سنگی است که برای سه ادیان آسمانی: اسلام، مسیحیت و یهودیت مورد احترام است. در اثر آمده است که در شب معراج محمد پسر عبدالله پیغمبر اسلام از روی این صخره سوار بر براق و به معراج رفت. در سفرنامه ناصرخسرو ادعا شدهاست که به هنگام ورود پیامبر به مسجد، آن صخره پیش پایش از زمین بلند شد و پس از عروجاش، آن سنگ دیگر روی زمین برنگشت.گنبد طلایی قبه درست بر روی صخره قرار گرفتهاست. در صحن صخره، هشت چاه وجود دارد.بنای قبة را که بر روی این صخره واقع شدهاست، به دستور خلیفهٔ اموی عبدالملک بن مروان مابین سالهای (۶۹۱ _ ۶۹۲) میلادی ساخت شدهاست. خلیفه عبد الملک برای اینکه بتواند هزینه و مخارج این عمارات را تأمین نماید، دستور داد خراج و مالیات هفت سال سرزمین مصر را به این کار اختصاص دهند. قبهٔ المشرفه در بالاترین نقطهٔ حرم قدسی الشریف قرار دارد، وقبه الشریفه در مرکز شکل عدد (۸) واقع وطول ضلع آن (۲۰،۵۹ متر) و ارتفاعش (۹،۵۰) متر میباشد.در سال ۱۰۹۹ میلادی، اشغالگران صلیبی این گنبد زیبا [قبه] را به کلیسا تبدیل نمودند و بر روی صخره، جایگاهی برای "قربانی" قرار دادند، اما الملک الناصر صلاح الدین ایوبی پس از فتح بیت المقدس آثار صلیبیون را از بین برد و گنبد را تزیین نمود و دیوارها را با سنگ مرمر پوشانید . در دوران پادشاهان ایوبی و ممالیک مصر و خلفای عثمانی به تعمیر و مرمت ساختمان مسجد اهمیت فراوانی دادند، چنانکه زیبایی های هنر معماری اسلامی در مسجد به فراوانی دیده میشود .در داخل ساختمان دو ردیف ستون بر روی دو دایره متحدالمرکز قرار دارد . در دایره بزرگ هشت ستون بزرگ است که بین آنها نیز ۱۶ ستون با قطر کمتر بر روی همان دایره پایه گذاری شدهاست.بر روی دایرهٔ کوچک که داخل دایره مذکور قرار دارد، چهار ستون برگ در چهارگوشه و بین آنها نیز مجموعا دوازده ستون ساده تعبیه شدهاست. گنبد بر روی ستونهای این دایره احداث گردیدهاست. فواصل بین این ستونها به کمک محجری چوبی و مشبک با ارتفاع متجاوز از یک متر محصور شدهاست. در حقیقت این محجر به منظور محفوظ داشتن صخره مقدس احداث گردیدهاست و فقط در قسمتی که شکل درب ساخته شده میتوان وارد محوطه صخره مقدس شده و به آن دست مالید.در کنار یکی از ستونها و در قسمت جنوبی صخره مقدس، محفظهای ساخته شدهاست که به وسیلهٔ نردبانی فلزی به سقف گنبد متصل میشود که به نشانهٔ محل حرکت تاریخی پیامبر اسلام محمد برای معراج سماوی مذکور در تفاسیر است.