آيا راست است كه مي‏گويند حضرت علي(ع) شبي هزار ركعت نماز مي‏خوانده‏اند؟

------------------------

بدون ترديد نخستين كسي كه همراه پيامبر(ص) به عبادت و پرستش خداوند پرداخت، علي(ع) بود. حبة بن جوين روايت مي‏كند:«سَمِعتُ علِيّا يَقُولُ: عَبَدتُ اللَّهَ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ(ص) قَبلَ أَن يَعبُدَهُ رَجُل مِن هذِهِ الأُمّةِ»؛ ترجمه امام علي(ع)، ج 1، ص 53؛ تاريخ مدينة دمشق، ابن عساكر، ج 42، ص 30؛ كنزالعمال، ج 13، ص 122، ح 36390، (باب فضايل علي(ع«؛ مستدرك، حاكم نيشابوري، ج 3، ص 112، (دارالمعرفة، بيروت، 1406 ه ق). شنيدم كه علي(ع) مي‏گفت: من پيش از اين كه كسي از اين امت خدا را عبادت كند، همراه پيامبر، خدا را عبادت مي‏كردم.

بي‏شك امام علي(ع) از حيث مقدار عبادت يگانه روزگار بوده است. كشف اليقين، فضايل اميرالمؤمنين، علامه حلي، ص 118، (العبادة).كيفيت نماز شب، دعاهاي آن حضرت و مناجات‏هاي ايشان را كتاب‏هاي مختلف نقل كرده‏اند و اكنون دعاهاي به جا مانده از ايشان از گنجينه‏هاي عظيم است. ابن عباس مي‏گويد: «هيچ گاه حضرت علي(ع) نماز شبش را ترك نكرد، حتي در ليلة الهرير »كه يكي از شب‏هاي جنگ صفين بود و در آن شب جنگ هم چنان ادامه داشت.

در روايات متعددي نقل شده است كه حضرت علي(ع)، امام سجاد(ع) و برخي از امامان ديگر در شبانه‏روز هزار ركعت نماز مي‏خوانده‏اند؛ ر.ك: الغدير، علامه اميني، ج 5، ص 25، (دارالكتاب العربي، بيروت)؛ بحارالانوار، علامه مجلسي، ج 79، ص 309، ح 10 - 11 - 13، (مؤسسة الوفاء، بيروت).البته هزار ركعت نماز خواندن در شبانه‏روز كار هميشگي آنان نبوده است.

مرحوم حرّعاملي(ره) در كتاب وسايل الشيعه در ابواب نافله شهر رمضان از امام جعفر صادق(ع) روايت مي‏كند: «إِن لِرَمَضانَ حُرمَة وَ حَقّا لا يَشبِهُهُ شَي‏ء، مِنَ الشهُورِ. صَل مَا استَطَعتَ فِي رَمَضانَ تَطَوعا بِالليلِ وَ النهارِ وَ إِن استَطَعتَ في كُل يَوم وَ لَيلَة ألفَ ركعَة فَصَل إِن عَلِيّا كانَ فِي آخِرِ عُمِرهِ يُصَلي فِي كُل يَوم وَ لَيلَة ألفَ رَكعة»؛ رمضان داراي حرمت و حقي است كه هيچ ماه ديگري از آن برخوردار نيست. در اين ماه به قدر استطاعتتان در شب و روز آن نماز بخوانيد و اگر بتوانيد در هر شب و روز آن هزار ركعت نماز بخوانيد. امام علي(ع) در آخر عمر شريفش در هر شب و روز هزار ركعت نماز مي‏خواند.

البته لازم به يادآوري است هزار ركعت نماز خواندن در شبانه‏روز همه وقت را نمي‏گيرد، بلكه وقت بسياري براي خوراك، استراحت و... باقي مي‏ماند؛ خصوصاً اگر در نماز فقط حمد خوانده شود. زيرا در نمازهاي مستحبي حمد كافي است و نيازي به خواندن سوره نمي‏باشد.و به واجبات نماز اكتفا شود. البته عبادت فراوان براي انساني كه در عبادت نشاط ندارد، سنگين و كسالت‏آور است. خواندن هزار ركعت نماز در شبانه‏روز سنگين و طاقت‏فرساست، اما براي كساني كه شيريني و لذت عبادت را چشيده‏اند، اين گونه عبادات، عبادتي عادي به شمار مي‏آيد؛ چنان‏كه عده‏اي از علما نيز اين كار را انجام مي‏داده‏اند.الغدير، همان، ص 30.

به نقل از مؤسسه آموزشي پژوهشي مذاهب اسلامي